Accueil › Histoire › Bitwy i operacje › Van Xa 1948
Van Xa · 26 kwietnia 1948
Pierwszy skok bojowy Legii Cudzoziemskiej · Tonkin
Zobacz też: Pierwsza kompania spadochronowa Legii · Indochiny 1945–1954 · 1er BEP · 2e REP
Van Xa nie było wielką bitwą — i właśnie dlatego warto opowiedzieć o tym dniu uczciwie. To był pierwszy w historii skok bojowy legionistów: niespełna cztery tygodnie po utworzeniu kompania spadochronowa 3e REI cała kompania wyskoczyła z samolotów nad deltą Tonkinu.
Kompania z ochotników
Kompanię utworzono 1 kwietnia 1948 roku w Hanoi z ochotników z 3e REI, 2e REI i 13e DBLE. Administracyjnie należała do 3e REI, ale w walce podlegała III batalionowi 1. Pułku Strzelców Spadochronowych (III/1er RCP) w półbrygadzie spadochronowej ppłk. Sauvagnaca. Tempo było ogromne: 17 kwietnia, na dziewięć dni przed pierwszą akcją, na 120 ludzi tylko 83 miało już brevet spadochronowy — resztę szkolono w biegu.
Skok — 26 kwietnia 1948
26 kwietnia kompania wyskoczyła w pełnym składzie razem z Bataillon de Choc nad wsią Van Xa w delcie Rzeki Czerwonej, na wschód od Hanoi, w kierunku Hajfongu. Zadaniem była dwudniowa operacja rozpoznawcza: odnaleźć oddziały Viet Minhu i oczyścić wieś.
Przeciwnik nie przyjął walki. Kronikarz Legii Jean Balazuc podsumował akcję krótko: był to „coup pour rien” — uderzenie w próżnię, bo partyzanci Viet Minhu wymknęli się, zanim spadochroniarze zamknęli okrążenie. Kompania oczyściła wieś; według foreignlegion.info dwóch legionistów zostało rannych. Po operacji legioniści wrócili do Hanoi i 30 kwietnia — już jako spadochroniarze — świętowali Camerone w obecności ppłk. Sauvagnaca.
Chrzest ognia — maj 1948
Prawdziwe walki przyszły kilka dni później. Na początku maja kompania przez tydzień operowała w rejonie Son Tay, na zachód od Hanoi. 4–5 maja w zasadzce przy moście koło Ai Mo (Tong) zginął legionista, a por. Morin, prowadzący natarcie, został ranny w nogę i ewakuowany samolotem Piper; dowództwo przejął por. Salles. 16 maja, w sektorze Gia Loc, legioniści przeprawili się łodziami przez rzekę Song Dinh Dao i oczyścili teren — według meldunków przeciwnik stracił około stu zabitych.
W czerwcu kompania skoczyła na Cao Bang i do listopada 1948 roku osłaniała konwoje na drodze kolonialnej nr 4 — tej samej RC4, na której dwa lata później zginie 1er BEP. 31 maja 1949 roku kompanię rozwiązano, a jej legionistów wcielono do 1er BEP.
Dlaczego Van Xa jest ważne
Militarnie Van Xa nie przyniosło rozstrzygnięcia. Ale 26 kwietnia 1948 roku legioniści po raz pierwszy w walce zeszli z nieba. Od tego skoku prowadzi prosta linia do batalionów spadochronowych w Indochinach, do Dien Bien Phu, do Kolwezi i do dzisiejszego 2e REP w Calvi.
Źródła: Jean Balazuc, fiche 129 „La Compara” (FSALE, legionetrangere.fr); foreignlegion.info — Parachute Company 3e REI; notka Tartiflette Du Deuxième REP. Źródła różnią się w szczegółach (np. jednostki towarzyszącej i dokładnego położenia Van Xa — na NW od Hajfongu lub od Hai Duong).
To notka bazowa — masz materiały o tej operacji? Napisz: amicale.pologne@yahoo.com.